มูลนิธิชุมชนสงขลา (Songkhla Community Foundation)

ฮีโร่ประจำซอย Ep.7 : ขวัญใจเด็กหอ

โดย ถนอม ขุนเพ็ชร์

“บ้านเราอยู่ถนนนพเก้าริมเมือง แถวการประปา บ้านเดี่ยว 2ชั้น  ใกล้คลองอู่ตะเภา น้ำจะท่วมบ่อย จึงมีการเตรียมความพร้อม อาหารแห้ง ข้าวสาร ปลากระป๋อง ไข่ แก๊ส  อะไรพวกนี้เอาไว้อยู่แล้ว ช่วงต้นพฤศจิกา  เพราะตรงนี้ท่วมบ่อยเพื่อนที่รู้จักมักโทรมา ถามบ่อยว่าสถานการณ์เป็นไงบ้างเขาจะได้วางแผนที่จะอพยพ อะไร แบบนั้น

“21 พ.ย. ช่วงเย็นได้ข่าวว่า ในหาดใหญ่ท่วมแล้ว ตอนแรกก็งงเหมือนกัน  ปกติแล้วน้ำจะท่วมที่บ้านเราก่อน แล้วถึงเข้าหาดใหญ่ อย่างปี 43 หรือ 53 แต่ปีนี้มันมาแปลก  ท่วมในเมืองหาดใหญ่ก่อน บ้านเรายังไม่มีน้ำเลย เชื่อครึ่งไม่เชื่อครึ่ง เอ๊ะ น้ำระบายไม่ทันในคลอง หรือมันเป็นน้ำท่วมจริงๆ  3 ทุ่ม บนถนนยัง แห้งไม่มีอะไรเกิดขึ้น แต่พอเรากลับมาเคลียร์ของในบ้าน กลับไปดูอีกที สามทุ่มครึ่ง น้ำเต็มแล้ว เสียงเหมือนน้ำตกเลย และก็มาเร็วมาก บ้านเราถมสูงหน่อย จากถนนก็เกือบ 2 เมตร จึงยังไม่ได้เข้าบ้าน แต่ค่อยคืบเข้ามาเรื่อย ถึงโรงจอดรถ ส่วนอีกซอยหนึ่งเป็นหมู่บ้านนพเก้า จะท่วมก่อนบ้านเรา  21 พ.ย.ก็ หมู่บ้านนพเก้า เขาเริ่มเดินลุยน้ำกันแล้ว ทางเราก็เริ่มสูงขึ้นเรื่อยๆ

(“ในซอยมีบ้าน 4-5 หลัง เพื่อนบ้านเขาจะเอา มอเตอร์ไซค์มาฝากที่บ้านผมกันครับ  เพราะสูงที่สุดในซอย สุดท้ายจมหมดทุกคัน )

“ตีหนึ่งครึ่งเริ่มไหลเข้าบ้าน  เราก็ขนของเท่าที่ขนไหว ตู้เย็น ไม่ไหวก็ปล่อย เมื่อเขาตัดไฟ ก็ตาบอดมองไม่เห็นอะไรแล้ว มีไฟฉาย มีพาวเวอร์แบงค์ แต่ขนของยาก อีกอย่างเราก็ออกแรงขนกันมาเต็มที่แล้วด้วยตั้งแต่สามทุ่ม

“ปกติ บ้านนี้อยู่กัน 6-7คน เรากับแฟน (พี่นุ-อนุเชษฐ์)  ลูกสาว พ่อ แม่ น้องชาย คืน 21 พ.ย.ระดับน้ำชั้น 1 เกือบสะโพก และก็ลดลง แต่ของก็เสียหายไปแล้ว รถมอเตอร์ไซค์จมน้ำ ยังไงก็ต้องซ่อม  เราก็ว่าไม่เป็นไร น้ำลงแล้ว  ก็ล้างหมดทุกสิ่งทุกอย่าง จนห้าโมงครึ่งก็นั่งรอน้ำเพื่อที่จะได้ รีดน้ำสุดท้าย รู้สึกว่าทำไมมันไม่ลงเลยก็นั่งรอสักพักหนึ่ง ออกไปดูหน้าบ้านปรากฎว่า น้ำมันย้อนขึ้นมา  ก็เปิดวิทยุฟังคลื่น 88.0 (ม.อ.) เขาบอกว่าจะมีมวลน้ำจากสะเดาเข้ามา ปริมาณเยอะ มีการแจ้งอพยพ มีการแจ้งเตือนจากระบบเตือนภัยให้อพยพ 100% เราจะอพยพอย่างไร เรือก็ไม่มี ความช่วยเหลือไม่มี สัญญาณโทรศัพท์ก็ไม่ดี ขนาดโทรหาญาติๆกันเองยังลำบาก

“วันที่ 23 พ.ย. เราได้แจกข้าว เด็กหอ ที่ติดน้ำ เพราะเขาติดน้ำมาตั้งแต่ 21 พ.ย.แล้ว  หลังบ้านเราจะติดกับหอพัก 2 แห่ง ส่วนใหญ่จะเป็นนักศึกษามหาวิทยาลัยหาดใหญ่ ทั้งพุทธและมุสลิม ปกติก็ไม่รู้จักกัน ต่างคนต่างใช้ชีวิตของตัวเอง  ตอนที่พี่นุเดินดูน้ำ มีเด็กมายกมือไหว้ บอกว่าพี่มีอะไรให้หนูกินบ้าง หนูไม่ได้กินข้าวมา 3 วันแล้วคะ อะไรอย่างนี้ คิดว่าคนเราถ้าไม่ถึงที่สุดคงไม่ขอ  แฟนมาบอก เราก็มาดูสต็อกของเราก่อนว่ามีข้าวสาร เท่าไร ไข่ น้ำมัน วัตถุดิบ อุปกรณ์ ก็โอเค ตกลงกันในบ้าน ว่าถ้าจะช่วยคน เราจะช่วยเขาในมื้อนี้

“ก็ให้แฟนไปถามที่ระเบียงหลังบ้านว่า หอน้องอยู่กันกี่คน เขาก็บอกว่า 50 คน และอีกหอหนึ่ง 20 คน (อพาร์เมนท์  5 ชั้น รวมหญิงชาย ) ตอนนั้นน้ำล้อมรอบ  เขาอยากออกไป แต่ออกไม่ได้ ไม่สามามารถหาเรือมาช่วยได้เลย ได้แต่นั่งมองกันตาปริบๆ

(“เนื่องจากเคยเจอน้ำท่วมบ่อย เราเตรียมเตาแก๊สเต็มถัง ข้าวสาร 10 กก. ไข่ 3 แผง หมู 4-5 กก. เผื่อไว้ ตอนน้ำขึ้นเราก็ยกถังแก๊สขึ้นมาเรื่อยๆ ตามขั้นบันได ตอนนั้นเตาแก๊สอยู่บนขั้นบันได )

“แม่หนู แม่ยายพี่นุ แหละเป็นคนทำ แม่เป็นประธานชุมชนคลองหวะ 1 อยู่ด้วย ทำไปแจกก็มีข้าว ไข่เจียว แกงส้มมะละกอ จำนวน 50 ชุด  เราใส่ถุงแกงใบใหญ่ ลงลังโฟม ให้เขาไปแบ่งกันเอง เพราะเราก็ไม่มีถุงแพ็ค

(“ อาจจะงงๆ ใช่ไหมว่าทำไมเรา ทำอาหารเลี้ยงคนได้เยอะขนาดผัดเผ็ดไก่ ข้าวหมูแดง ไข่เจียว  อย่างข้าวหมูแดง สำหรับน้องไทยพุทธ น้องเขาทำอยู่แล้วก็เลยแบ่งให้ไป  แต่ว่าเราจะแยกถุงไป ครั้งแรกจะให้มุสลิมก่อน ครั้งที่สองจะให้น้องพุทธ เดี๋ยวเขาไม่สบายใจ )

“บ้านเราจะมีตู้แช่แบบฟรีส (แช่แข็ง)  เมื่อก่อนใช้แช่นมลูก เวลาซื้อกับข้าวมาซื้อหมู ซื้อไก่ ก็ใส่ในตู้ แล้วก็ไม่ได้เอาออกมาใช้  แล้วเราก็ไปซื้อใหม่ แบบที่นิ่มๆไม่ต้องละลายน้ำแข็งมากิน  มันเป็นความนิสัยเสียของเรา ที่เก็บดองเอาไว้ในตู้ มีทั้งไก่ หมู  เฟรนฟาย เครื่องแกง ซึ่งที่บ้านทำเครื่องแกงบรรจุถุงเอาไว้ ถุงละ 2 ช้อน แล้วก็แช่ฟรีส พอจะแกงก็ดึงเป็นถุงออกมาใช้

“23 พ.ย.  น้องเขาได้กินข้าว น้ำก็ลงไปเยอะ เรือของกองทัพเรือ และกู้ภัยเข้ามา พวกน้องๆ เขาก็โบกเรือเพื่อออกไป กินข้าวเสร็จปุ๊บได้อพยพเลย ก็ได้อิ่มท้องก่อนไป  เราก็รู้สึกดีกับน้องเขาด้วย ก็ออกไปได้ราว 50 กว่าคน  คนที่มีเสบียงอยู่ได้ เขาก็อยู่ต่อ สภาพหอก็เงียบลงไปเลย

“พอล้างบ้าน น้ำขึ้นกลับมาใหม่ สถานการณ์แย่ลงกว่าเดิม คิดเหมือนกันว่าจะขึ้นกี่วัน ขึ้นถึงระดับไหน เขาสั่งอพยพแต่เราอพยพไม่ได้ ความช่วยเหลือมันมี แต่เขาบอกว่าเข้ามาไม่ถึงเพราะเขาไม่ใช่คนพื้นที่  กลัวว่าเข้ามาแล้วเรือล่ม อาจชนคอสะพาน หรือ ชนอะไร เราฟังแล้วก็โอเค เข้าใจๆ  เขาก็บอกว่าให้เราใจเย็นๆ ค่อยคิดหาวิธี ถ้าน้ำขึ้นสูงก็ ขึ้นฝ้า ขึ้นหลังคา

“น้องสาวอยู่ท่านางหอม ติดต่อกันได้ เธอฟังวิทยุ โทรมาบอกว่าเดี๋ยวน้ำมันจะพีคสุดตอนหกโมงเช้านะ ให้เราหาวิธีแก้ไขดู ถ้าเกิดไม่มีคนมารับจะทำอย่างไรได้บ้าง เราก็ต้องช่วยเหลือตัวเองแล้ว เพราะโทรหาใครก็ติดต่อยาก แฟนก็เลยทำกราฟ ขึ้นมาวัดระดับน้ำทุกครึ่งชั่วโมง  ปรากฏว่า มันทำนายระดับน้ำ จากทุ่มครึ่งถึงหกโมงเช้าพบว่าในหนึ่งชั่วโมงน้ำจะขึ้นราว 20 เซนติเมตร
พอเราคำนวณอย่างนี้ ก็ทำให้เราสบายใจขึ้นว่า น้ำก็ไม่ได้สูงขึ้นมาก สามารถคาดการได้อยู่ เราตั้งสติเอาไว้ เพราะ ถ้าสูงขึ้นแบบกะทันหันก็คงต้องปีนขึ้นฝ้าแน่

(“ถ้ามันสูงมากจริง เราก็เตรียมตัวโดยการเตรียมบันได เก้าอี้เอาไว้แล้ว ดูว่าจะขนคนขึ้นอย่างไร)
“ของสำคัญโยนขึ้นบนฝ้าไปหมดแล้ว ชุดนักเรียนลูก  หนังสือลูก เอกสารสำคัญทางราชการต่างๆ  เช้าอาทิตย์ น้ำขึ้นสูงสุด หกโมงเช้า ระดับหน้าแข้งบนชั้นสอง เราก็ต้องเดินลุยน้ำกันไป เพราะไม่มีที่อยู่  เดินลุยน้ำคิดหาแผน 3 เผื่อน้ำจะท่วมสูงกว่านี้ แต่ก็แพ็คกระเป๋าเตรียม เผื่อจะได้อพยพ รอโทรศัพท์เผื่อใครโทรเข้ามาว่า จะเข้ามาช่วยก็แสตนด์บายไว้

(“แม้น้ำขึ้นเรื่อยๆ ก็ไม่ห่วงเสบียง เพราะผมยกตู้แช่ ลอยขึ้นตามน้ำมาด้วย น้ำแข็งในตู้เริ่มละลาย เราก็คุ้ยดูว่ามีอะไรบ้าง อะไรละลายก็เอาออกมาทำ มีน่องไก่ เฟรนฟาย ที่เราแช่เอาไว้ตั้งแต่ 5-6 เดือนที่แล้ว ก็โผล่มาเรื่อยๆ ได้จัดการเสียที ตอนนี้เลยกลายเป็นตู้ว่าง  เครียดหรือเปล่า ตอนนั้น ผมก็ชวนลูกเล่น พับจรวดบ้าง พับเรือบ้าง เล่นตกปลากับลูก ส่วนแฟนกลัวจนร้อง)

“ กลัวว่าจะสูงกว่านี้ กลัวลูกจะเป็นอะไร กลัวเราจะไม่ได้อยู่ด้วยกันอีก กลัวทุกอย่าง

(“ลูกบอกว่า ปีหน้า น้ำจะท่วมอีกมั๊ยพ่อ อยากให้น้ำท่วมอีกเพราะสนุก ไม่ต้องไปโรงเรียน ยังได้เล่นกับพ่อด้วย ตั้งแต่อยู่ด้วยกันหลายปี คราวนี้ มีเวลาอยู่ด้วยกันนานที่สุด 8 วัน ปกติผมทำงาน จันทร์ ถึงเสาร์ ไม่มีเวลาอยู่ด้วยกัน)

“พอน้ำลดน้องมุสลิม ที่เราช่วย พาพ่อกับแม่มาที่บ้าน ซื้อขนม ข้าวยำมาให้ มาขอบคุณที่เราเอาข้าวให้ลูกเขากิน ช่วยในวันนั้น เขารู้สึกซึ้งใจ ก็จะมีแบบนี้ 2-3 คน ที่มาขอบคุณที่บ้าน น้องนิติ ที่หอ เขาก็ขอบคุณ ที่เราช่วยเด็ก เพราะเด็กหิวเต็มที่  เขาบอกว่าหนูก็ไม่รู้จะช่วยพวกเขาอย่างไร ไม่ได้อยู่ในพื้นที่ด้วยวันนั้น เขาก็เครียดเหมือนกันว่าเด็กจะอยู่กันอย่างไร

(“ผมมองว่าถ้าไม่หิวจริงๆ เขาจะไม่พนมมือไว้ขอข้าวหรอก ผมรู้สึกว่าเรามีกำลังเพียงพอที่จะช่วย เขาก็ช่วยเต็มที่  ภาพที่ออกไปผมนั่งบนกำแพงหลังบ้าน โยนเชือก ไปยังหอพักด้านหลัง เขวี้ยงเชือกเพื่อให้ทางโน้นเขารับ เพื่อเป็นสายรอก จากนั้นใช้กล่องโฟมหลังบ้านผูก  อาหารในกล่อง แล้วดึงให้น้องฝั่งโน้นรับได้ แต่ก็ต้องดึงช้าๆ เพราะเป็นแค่เชือกฟาง กลัวขาด
น้ำเชี่ยวมาก จนกำแพงข้างบ้านพัง  แต่กระแสน้ำก็ช่วยพัดกล่องโฟมไปทางหอน้องเขาพอดี ก็ง่ายดีเพราะไม่ทวนน้ำ”)


ศุทธิกาญจน์ สุขศรีเมือง

อนุเชษฐ์ ชุมมิ่ง